Vitamine A is een vetoplosbare voedingsstof die het lichaam nodig heeft voor onder meer het gezichtsvermogen, de normale werking van het immuunsysteem en celdifferentiatie. De voeding levert voorgevormd retinol en retinylesters, of provitamine-A-carotenoïden zoals bètacaroteen. De omzetting van carotenoïden naar vitamine A verschilt. Meer innemen is niet vanzelf beter: voor voorgevormde vitamine A geldt een Europese bovengrens. [6, 7, 8, 9, 10, 18]

Vitamine A is geen enkele verbinding, maar een groep verwante stoffen. Retinol en retinylesters zijn de voorgevormde vormen die vooral voorkomen in dierlijke voedingsmiddelen en in sommige supplementen. Planten leveren provitamine-A-carotenoïden: pigmenten waaruit het lichaam vitamine A kan vormen. Bètacaroteen is daarvan de bekendste; ook alfacaroteen en bèta-cryptoxanthine kunnen bijdragen. [8, 19]

Niet alle carotenoïden zijn provitamine A. Lycopeen, luteïne en zeaxanthine worden niet omgezet in retinol en horen daarom niet bij vitamine A, ook al worden ze soms samen met carotenoïden besproken. Retinoïnezuur is een actieve metaboliet van vitamine A en speelt een rol bij genregulatie. Geneesmiddelen op basis van retinoïden zijn farmacologisch actieve middelen en mogen niet worden gelijkgesteld aan voedingssupplementen met vitamine A. [8, 19]

Een etiket kan vitamine A uit één bron of uit een mengsel van retinol/retinylesters en bètacaroteen vermelden. Voor de veiligheidsbeoordeling is het relevant welk deel voorgevormde vitamine A is. De eenheden µg RE (retinolequivalenten) en µg RAE (retinol activity equivalents) worden internationaal gebruikt; omrekenen tussen µg RE en µg RAE vraagt kennis van de definitie, voedselbron en referentiesystematiek; neem niet aan dat de eenheden in alle contexten uitwisselbaar zijn. Vergelijk daarom niet zonder meer alleen het getal op etiketten uit verschillende markten. [7, 19]

Gezichtsvermogen

Retinal, een metaboliet van retinol, maakt deel uit van rhodopsine in de staafjes van het netvlies. Dit lichtgevoelige eiwit is betrokken bij zien bij weinig licht. Vitamine A ondersteunt daarnaast de normale differentiatie en werking van weefsels aan het oogoppervlak. Bij een ernstig tekort kunnen eerst problemen met zien in het donker ontstaan; langdurige deficiëntie kan het oog beschadigen. [9, 19]

Celdifferentiatie, weefsels en slijmvliezen

Retinoïnezuur bindt aan nucleaire receptoren en beïnvloedt zo de expressie van genen die betrokken zijn bij groei, ontwikkeling en celdifferentiatie. Deze processen dragen bij aan het normale onderhoud van onder meer huid, slijmvliezen en andere epitheelweefsels. Dit beschrijft een fysiologische rol; het betekent niet dat extra vitamine A huidproblemen behandelt of een cosmetisch effect garandeert. [8, 18]

Immuunsysteem en ijzermetabolisme

Vitamine A heeft functies in de normale werking van het immuunsysteem en in de regulatie van verschillende immuuncellen en barrièrefuncties. De effecten van retinoïden op immuunreacties zijn afhankelijk van weefsel en context; mechanistische bevindingen zijn geen bewijs dat suppletie infecties voorkomt of behandelt. Vitamine A draagt ook bij aan een normaal ijzermetabolisme. Dit is een toegestane EU-gezondheidsclaim onder de daarvoor geldende voorwaarden, geen aanwijzing dat vitamine A op zichzelf ijzertekort behandelt. [10, 16, 17, 18]

Voorgevormde vitamine A zit onder meer in lever, eieren, zuivel en bepaalde visproducten. Provitamine-A-carotenoïden komen voor in bijvoorbeeld wortel, zoete aardappel, pompoen, spinazie, boerenkool, mango en rode paprika. De kleur van een groente kan een aanwijzing zijn voor carotenoïden, maar ook donkergroene bladgroenten leveren provitamine A.

Omdat vitamine A vetoplosbaar is, worden retinoïden en carotenoïden samen met vet verteerd en via de darm opgenomen. De opname en omzetting van carotenoïden hangen onder andere samen met de voedselmatrix, bereiding, vet in de maaltijd, darmfunctie en genetische variatie. Verhitting of fijnmaken kan de beschikbaarheid van carotenoïden uit sommige groenten verhogen; effecten verschillen per voedingsmiddel. [19]

De beschikbaarheid en werking van vitamine A hangen samen met andere voedingsstoffen. Dat betekent niet automatisch dat iedereen deze nutriënten samen als supplement nodig heeft; de totale voeding, gezondheid en eventuele tekorten bepalen de context.

Zink en vitamine A-stofwisseling

Zink is betrokken bij processen die nodig zijn voor het transport en de omzetting van vitamine A, waaronder de vorming van retinol-bindend eiwit en de mobilisatie van retinol uit de lever. Een lage zinkstatus kan daarom de vitamine-A-stofwisseling beïnvloeden. De onderbouwing omvat biochemische en dierexperimentele gegevens en is geen bewijs dat extra zink bij iedereen de vitamine-A-status verbetert. [11, 12]

IJzer en vitamine A

Vitamine A draagt bij aan een normaal ijzermetabolisme. Onderzoek naar gecombineerde vitamine-A- en ijzersuppletie heeft vooral betrekking op groepen met tekorten of een verhoogd risico op bloedarmoede; de resultaten zijn niet zonder meer toepasbaar op mensen zonder tekort. De claim over normaal ijzermetabolisme is een toegestane EU-gezondheidsclaim onder de daarvoor geldende voorwaarden, geen behandelclaim voor bloedarmoede. [13, 18]

Voedingsvet en opname

Omdat vitamine A vetoplosbaar is, vindt de opname plaats in samenhang met vetvertering. Een maaltijd met vet kan de opname van carotenoïden uit plantaardige voeding ondersteunen. Dit is een voedingskundige relatie en geen reden om extra vet of supplementen te gebruiken. [19]

RIVM meldt op basis van voedselconsumptiegegevens dat een groot deel van de Nederlandse bevolking mogelijk minder vitamine A binnenkrijgt dan de voedingsreferentie. Dat is geen vaststelling van een klinisch tekort bij individuele mensen. Zorgprofessionals wijzen vitamine A zelden als oorzaak van klachten aan; volgens het RIVM lijkt de lage inname geen oorzaak van gezondheidsklachten in Nederland, maar de wetenschappelijke onderbouwing daarvoor is beperkt. De innamegegevens alleen vormen daarom geen basis voor algemene suppletie. [1, 2]

Mogelijke orthomoleculaire inzet

Vanuit orthomoleculair perspectief kan vitamine A relevant zijn wanneer de inname of status onvoldoende is om de normale vitamine-A-afhankelijke processen te ondersteunen. De praktische inzet is dan gericht op het herstellen of borgen van een toereikende voorziening, met aandacht voor voeding, opname, totale inname en veiligheid.

• Bij een vastgesteld tekort kan gerichte aanvulling onderdeel zijn van herstel. Nachtblindheid en xerophthalmie (droogte en beschadiging van het oogoppervlak) kunnen bij ernstige deficiëntie voorkomen, maar hebben ook andere oorzaken. Diagnostiek en behandeling horen bij een bevoegde zorgprofessional. [3, 9]
• Bij lage voedingsinname kan eerst worden gekeken naar passende voedingsbronnen en de totale voeding. Een lage berekende inname alleen is geen bewijs voor een tekort en geen automatische reden voor suppletie. [1, 2]
• Bij aandoeningen die vetopname of vitamine-A-stofwisseling kunnen verstoren, zoals cystische fibrose met pancreasinsufficiëntie, coeliakie, de ziekte van Crohn, colitis ulcerosa, ernstige leverziekte, alcoholmisbruik of na bariatrische chirurgie, kan het behandelteam beoordelen of statusonderzoek en gerichte aanvulling nodig zijn. [3, 5, 19]
• Vitamine A draagt bij aan normale functies van het gezichtsvermogen, de huid en slijmvliezen, het immuunsysteem en het ijzermetabolisme. Dit beschrijft de rol van voldoende vitamine A; het is geen aanwijzing dat extra suppletie bij mensen zonder tekort deze functies verder verbetert of aandoeningen behandelt. [18]

Bij kinderen met mazelen kan vitamine A onderdeel zijn van medische behandeling volgens een toepasselijk behandelprotocol. Dit is een medische situatie en geen Nederlandse algemene preventie- of zelfzorgindicatie. [22, 23]

Claimstatus: wat mag als gezondheidsclaim worden geformuleerd?

De EU-lijst bevat voor vitamine A onder voorwaarden claims over ijzermetabolisme, normale slijmvliezen, huid, gezichtsvermogen, immuunsysteem en een rol in het proces van celdifferentiatie. Een claim mag alleen worden gebruikt wanneer het levensmiddel aan de relevante voorwaarde “bron van vitamine A” voldoet en de formulering aan de wetgeving voldoet. Deze lijst is de juridische bron voor de claimstatus; wetenschappelijke publicaties op PubMed zijn onderbouwing van kennis, maar vormen op zichzelf geen toegestane gezondheidsclaim. Deze conceptpagina is geen afzonderlijke KOAG/KAG-goedkeuring. [18]

Vitamine A wordt niet standaard bij iedereen bepaald. Een arts kan een bloedbepaling overwegen wanneer klachten passen bij een tekort én er een risicofactor is, of wanneer een aandoening de opname, opslag of het transport van vitamine A kan verstoren. De gebruikelijke bepaling is retinol in serum of plasma. De uitslag wordt samen met klachten, voeding, ziektegeschiedenis en andere laboratoriumuitslagen beoordeeld. RIVM merkt op dat retinol in bloedonderzoek bij grote groepen niet geschikt is om een beperkte lage inname te beoordelen, omdat de concentratie doorgaans pas bij een ernstig tekort daalt. [1, 3, 4]

Hoe wordt de uitslag geïnterpreteerd?

Serum- of plasma-retinol is de gebruikelijke bloedtest, maar weerspiegelt de levervoorraad niet rechtstreeks. De waarde kan lang normaal blijven en pas dalen wanneer de voorraden sterk zijn afgenomen. Een infectie of andere ontsteking kan retinol tijdelijk verlagen; leverziekte kan ook de aanmaak van retinolbindend eiwit (RBP) en de opslag beïnvloeden. De arts kan daarom CRP en soms RBP meewegen. Een losse lage of normale uitslag is niet altijd beslissend; de Cochrane-review uit 2025 benadrukt dat retinol en RBP op zichzelf tekortkomingen hebben om een individueel tekort betrouwbaar aan te tonen of uit te sluiten. [3, 4]

Kort samengevat: prikken is vooral te overwegen bij een klinische verdenking in combinatie met relevante risicofactoren, en binnen specialistische follow-up bij aandoeningen zoals cystische fibrose of chronische leverziekte. Het is geen algemene screeningstest voor mensen zonder klachten of risicoprofiel. Bespreek de indicatie en uitslag met de behandelend arts; gebruik geen hoge dosis vitamine A op basis van een losse testuitslag.

Vitamine A – eigenheid en innerlijke richting

Planeet: Zon

Energetische symboliek

Soms merk je pas hoeveel je je nar anderen hebt gericht wanneer je even stilstaat bij wat je zelf belangrijk vindt. In de astrologische beeldtaal staat de Zon voor he bewuste zelf, je eigenheid en de richting die je aan je leven geeft. Haar licht is een vertrouwd beeld voor het leren kennen van je eigen kern.

Vanuit de symboliek kun je jezelf afvragen waar je jezelf in herkent en wat je met aandacht veder wilt ontwikkelen. Dat kan iets heel gewoons zijn; een keuze die beter bij je past, een gesprek waarin je je uitspreekt of tijd voor ies dat je dierbaar is. De zonnesymboliek geeft deze bezinning een warme, persoonlijk kleur.

Aurakleur en symbolische kleur

Goud, geel en oranje horen in deze astrologische kleurtraditie bij de Zon. Zij geven de planeetsymboliek kleur; het zijn geen vastgestelde aurakleuren van vitamine A.

Disclaimer Deze beschouwing is bedoeld als persoonlijke inspiratie en beschrijft uitsluitend astrologische en spirituele symboliek. Zij doet geen uitspraak over lichamelijke, psychische of energetische effecten van vitamines of supplementen, ook niet op aura of chakra’s. De informatie bevat geen gebruiks- of behandeladvies en vervangt geen medisch advies.

EFSA drukt de referentiewaarden voor vitamine A uit in µg RE per dag. De PRI (Population Reference Intake) is de dagelijkse inname die naar verwachting in de behoefte van vrijwel alle gezonde personen in een groep voorziet. De UL (Tolerable Upper Intake Level) is de hoogste chronische totale inname die naar verwachting geen schadelijke effecten veroorzaakt. De UL is geen streefwaarde of aanbevolen supplementdosering. [6, 7]

Veiligheidsduiding: de EFSA-UL’s voor vitamine A gelden voor voorgevormde vitamine A (retinol en retinylesters) uit de totale inname van voeding, verrijkte producten en supplementen. De UL is een grens voor langdurige totale inname, geen grens waarboven schade zeker optreedt. Voor bètacaroteen is geen UL vastgesteld. EFSA adviseert rokers geen bètacaroteenbevattende supplementen te gebruiken en het gebruik van aanvullend bètacaroteen in de algemene bevolking te beperken tot het aanvullen van de vitamine-A-behoefte. Deze waarschuwing gaat over supplementen, niet over bètacaroteen uit groente en fruit. [7, 19]

Redactionele noot: de EFSA-DRV-tabel uit 2015 vermeldt voor borstvoeding 1.350 µg RE/dag; de EFSA-opinie uit 2024 herhaalt 1.300 µg RE/dag. Deze concepttabel gebruikt de recentere vermelding van 1.300 µg RE/dag; laat dit verschil bij de inhoudelijke review bevestigen.

Voorgevormde vitamine A kan in het lichaam worden opgeslagen, vooral in de lever. Een langdurige hoge totale inname van retinol of retinylesters kan schadelijk zijn; de leeftijdsafhankelijke EFSA-bovengrenzen staan in de tabel hierboven. Een overschrijding betekent niet dat schade zeker optreedt, maar vraagt om aandacht voor de totale inname en de bron. [7, 19]

Extra voorzichtigheid is nodig bij zwangerschap of een zwangerschapswens, omdat een teveel aan voorgevormde vitamine A schadelijk kan zijn voor de ontwikkeling van de foetus. Neem tijdens zwangerschap geen hooggedoseerde vitamine-A-supplementen zonder beoordeling door een arts of verloskundige. Ook lever, leverproducten, levertraan en combinatiesupplementen kunnen bijdragen aan de totale inname. [7, 19] Bespreek de keuze van een zwangerschapsmultivitamine met arts of verloskundige en controleer de hoeveelheid voorgevormde vitamine A op het etiket. Een algemene productaanbeveling past niet bij deze veiligheidsafweging.

Hoge doses bètacaroteensupplementen zijn niet hetzelfde als bètacaroteen uit groente en fruit. In grote trials bij huidige en voormalige rokers en bij mensen met beroepsmatige blootstelling aan asbest verhoogden hoge doses bètacaroteen, soms gecombineerd met retinylpalmitaat, het risico op longkanker. Gebruik van hoge doses bètacaroteen als supplement vraagt daarom bijzondere terughoudendheid bij deze groepen. [7, 19]

Vitamine A-supplementen kunnen met bepaalde geneesmiddelen een relevante wisselwerking hebben. De voorbeelden hieronder zijn niet volledig. Bespreek supplementgebruik met arts of apotheker; stop of wijzig voorgeschreven medicatie niet zelf.

• Isotretinoïne (onder meer Roaccutane): gebruik vitamine-A-supplementen niet gelijktijdig zonder uitdrukkelijke beoordeling door de voorschrijver. De combinatie kan de totale retinoïdebelasting verhogen en het risico op hypervitaminose A vergroten. [20]
• Acitretine (onder meer Neotigason): combinatie met vitamine A of andere retinoïden is volgens de productinformatie gecontra-indiceerd vanwege het risico op hypervitaminose A. [20]
• Alitretinoïne (onder meer Toctino): vitamine A-supplementen of andere retinoïden worden niet gelijktijdig gebruikt vanwege het risico op hypervitaminose A. [20]
• Bexaroteen (Targretin): dit is een retinoïde geneesmiddel. De productinformatie adviseert vitamine-A-supplementen te beperken vanwege mogelijke additieve toxische effecten. Gebruik geen vitamine-A-supplement zonder overleg met het behandelteam. [20]
• Orlistat (Xenical, Alli): kan de opname van vitamine A en andere vetoplosbare vitaminen verlagen. De productinformatie adviseert een multivitamine met onder meer vitamine A op een ander tijdstip in te nemen, doorgaans minstens twee uur vóór of na orlistat of voor het slapengaan. Volg de bijsluiter en het advies van arts of apotheker. [21]

Wat is het verschil tussen retinol en bètacaroteen?

Retinol is voorgevormde vitamine A. Bètacaroteen is een provitamine-A-carotenoïde uit planten die het lichaam deels kan omzetten in retinol.

Is bètacaroteen hetzelfde als vitamine A?

Niet precies. Het is een voorloper van vitamine A. Luteïne, zeaxanthine en lycopeen zijn ook carotenoïden, maar worden niet in vitamine A omgezet.

Kan ik vitamine A uit wortels halen?

Wortels leveren vooral bètacaroteen. Hoeveel daarvan wordt opgenomen en omgezet verschilt; vet in de maaltijd en de bereiding kunnen de beschikbaarheid beïnvloeden.

Hoeveel vitamine A is nodig per dag?

De EFSA-PRI verschilt per leeftijd en levensfase. Voor volwassenen is deze 750 µg RE per dag voor mannen en 650 µg RE voor vrouwen; tijdens zwangerschap 700 µg en bij borstvoeding 1.300 µg RE volgens de EFSA-opinie uit 2024. De tabel geeft ook de kinderwaarden. Dit zijn populatiereferenties, geen persoonlijke supplementdosering.

Is meer vitamine A beter voor mijn ogen of huid?

Niet automatisch. Vitamine A heeft normale functies in het oog en de huid, maar dat is geen bewijs dat extra inname boven de behoefte het zicht of de huid verbetert. Te veel voorgevormde vitamine A kan schadelijk zijn.

Is vitamine A veilig tijdens de zwangerschap?

De behoefte en veiligheid hangen af van de vorm en totale hoeveelheid. Vooral hoge innames van retinol en retinylesters vragen aandacht. Bespreek supplementen, leverproducten en combinatiepreparaten met arts of verloskundige.

Wanneer wordt vitamine A in het bloed bepaald?

Meestal niet als algemene screening. Een arts kan serum- of plasma-retinol bepalen bij klachten die passen bij een tekort in combinatie met risicofactoren, bij onderzoek naar malabsorptie, en binnen specialistische follow-up bij onder meer cystische fibrose of chronische leverziekte. Ontsteking en leverfunctie beïnvloeden de uitslag; zie “Wanneer is bloedonderzoek naar vitamine A zinvol?”.

Kan een bloedtest mijn vitamine-A-status vaststellen?

Serum- of plasma-retinol is de gebruikelijke bepaling, maar meet de levervoorraad niet rechtstreeks. Een normale uitslag sluit een vroege of marginale lage status niet betrouwbaar uit; een lage uitslag kan door ontsteking of een verminderde aanmaak van RBP komen. De uitslag moet in medische context worden beoordeeld.

Wat laat onderzoek naar suppletie zien?

De fysiologische noodzaak van vitamine A en de effecten van suppletie zijn verschillende vragen. Een systematische review van gerandomiseerde studies naar primaire en secundaire preventie rapporteerde geen effect op sterfte in de individueel gerandomiseerde trials; de toepasbaarheid hangt af van populatie, uitgangsstatus, dosis en behandelcontext. Dit ondersteunt geen algemene belofte dat suppletie bij mensen zonder aangetoond tekort ziekte voorkomt of gezondheid verbetert. In situaties met een vastgesteld tekort of een erkende medische indicatie kan gerichte aanvulling wel onderdeel zijn van zorg. [17]

Voor de beoordeling van status geldt eveneens terughoudendheid: serumretinol en retinol-bindend eiwit (RBP) zijn bruikbare klinische gegevens, maar hebben beperkte sensitiviteit en kunnen door ontsteking worden beïnvloed. De Cochrane-review uit 2025 concludeert dat deze biomarkers tekort niet betrouwbaar kunnen aantonen of uitsluiten bij risicogroepen in gemeenschapssettings. De uitslag hoort daarom bij klachten, risicofactoren, ontstekingsstatus en medische voorgeschiedenis te worden geïnterpreteerd. [3, 4]

De referentienummers in de tekst verwijzen naar deze controleerbare bronnen. Richtlijnen en reviews ondersteunen klinische context; studies kunnen verschillen in vorm, populatie en onderzoeksopzet. Controleer bij publicatie of bronlinks nog werken en richtlijnen actueel zijn. PubMed-verwijzingen zijn wetenschappelijke bronnen, geen afzonderlijke toestemming voor een gezondheidsclaim.

• [1] Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). Onderzoek naar vitamine A. Nederlandse voedingsinname en duiding van mogelijke gezondheidsklachten. https://www.rivm.nl/voeding/voedingsstatusonderzoek/vitamine-A
• [2] RIVM. Gezondheidseffecten door lage vitamine A-innames in Nederland. Rapportage op basis van de Voedselconsumptiepeiling 2012–2016; interpretatie van de innamegegevens en beperkingen. https://www.rivm.nl/sites/default/files/2020-06/012143_Folder_Vitamine%20A_V2_TG_DEF.pdf
• [3] Berger MM, Shenkin A, Schweinlin A, et al. ESPEN micronutrient guideline. Clinical Nutrition. 2022;41(6):1357–1424. doi:10.1016/j.clnu.2022.02.015. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/35365361/
• [4] Gannon BM, Huey SL, Mehta NH, et al. Selected laboratory-based biomarkers for assessing vitamin A deficiency in at-risk individuals. Cochrane Database Syst Rev. 2025;5:CD013742. doi:10.1002/14651858.CD013742.pub2. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/40433851/
• [5] Nederlandse Vereniging van Artsen voor Longziekten en Tuberculose (NVALT), Nederlandse Vereniging voor Kindergeneeskunde (NVK), Nederlandse Cystic Fibrosis Stichting (NCFS). Kwaliteitsstandaard Cystic Fibrosis: module Vitamines ADEK. Gepubliceerd 3 juli 2020; controleer actuele geldigheid van de module vóór publicatie. https://richtlijnendatabase.nl/richtlijn/kwaliteitsstandaard_cystic_fibrosis_cf/vitamines_adek_bij_cf.html
• [6] EFSA NDA Panel. Scientific Opinion on Dietary Reference Values for vitamin A. EFSA Journal. 2015;13(3):4028. doi:10.2903/j.efsa.2015.4028. https://doi.org/10.2903/j.efsa.2015.4028
• [7] EFSA NDA Panel. Scientific opinion on the tolerable upper intake level for preformed vitamin A and β-carotene. EFSA Journal. 2024;22(6):8814. PMID: 38846679. doi:10.2903/j.efsa.2024.8814. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38846679/
• [8] D’Ambrosio DN, Clugston RD, Blaner WS. Vitamin A Metabolism: An Update. Nutrients. 2011;3(1):63–103. PMID: 21350678. doi:10.3390/nu3010063. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21350678/
• [9] Gilbert C. What is vitamin A and why do we need it? Community Eye Health. 2013;26(84):65. PMID: 24782580. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/24782580/
• [10] Huang Z, Liu Y, Qi G, Brand D, Zheng SG. Role of Vitamin A in the Immune System. J Clin Med. 2018;7(9):258. PMID: 30200565. doi:10.3390/jcm7090258. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30200565/
• [11] Smith JC Jr, McDaniel EG, Fan FF, Lumeng L. The vitamin A-zinc connection: a review. Ann N Y Acad Sci. 1980;355:62–75. PMID: 6786155. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/6786155/
• [12] Jackson C, Kolba N, Tako E. Assessing the Interactions between Zinc and Vitamin A on Intestinal Functionality, Morphology, and the Microbiome In Vivo (Gallus gallus). Nutrients. 2023;15(12):2754. PMID: 37375657. doi:10.3390/nu15122754. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37375657/
• [13] Michelazzo FB, Oliveira JM, Stefanello J, Luzia LA, Rondo PHC. The influence of vitamin A supplementation on iron status. Nutrients. 2013;5(11):4399–4413. PMID: 24212089. doi:10.3390/nu5114399. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/24212089/
• [14] Zhang Y, Ding J, Liang J. Associations of Dietary Vitamin A and Beta-Carotene Intake With Depression: A Meta-Analysis of Observational Studies. Front Nutr. 2022;9:881139. PMID: 35548582. doi:10.3389/fnut.2022.881139. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/35548582/
• [15] Hu P, van Dam AM, Wang Y, Lucassen PJ, Zhou JN. Retinoic acid and depressive disorders: Evidence and possible neurobiological mechanisms. Neurosci Biobehav Rev. 2020;112:376–391. PMID: 32070693. doi:10.1016/j.neubiorev.2020.02.013. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32070693/
• [16] Xavier-Elsas P, Vieira BM, Masid-de-Brito D, Barradas MG, Gaspar-Elsas MIC. The Need to Consider Context in the Evaluation of Anti-infectious and Immunomodulatory Effects of Vitamin A and its Derivatives. Curr Drug Targets. 2019;20(8):871–878. PMID: 30556501. doi:10.2174/1389450120666181217095323. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30556501/
• [17] Bjelakovic G, Nikolova D, Bjelakovic M, Pavlov CS, Sethi NJ, Korang SK, Gluud C. Effects of primary or secondary prevention with vitamin A supplementation on clinically important outcomes: a systematic review of randomised clinical trials with meta-analysis and trial sequential analysis. BMJ Open. 2024;14:e078053. PMID: 38816049. doi:10.1136/bmjopen-2023-078053. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38816049/
• [18] European Commission. Commission Regulation (EU) No 432/2012, consolidated text: authorised health claims for vitamin A and conditions of use. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=consolidation:2012R0432/20240819_0110010
• [19] NIH Office of Dietary Supplements. Vitamin A and Carotenoids: Fact Sheet for Health Professionals. Updated 10 March 2025. https://ods.od.nih.gov/factsheets/VitaminA-HealthProfessional/
• [20] Summary of Product Characteristics: Roaccutane (isotretinoin); acitretin; Toctino (alitretinoin); Targretin (bexarotene). Electronic Medicines Compendium. https://www.medicines.org.uk/emc/product/100633/smpc ; https://www.medicines.org.uk/emc/medicine/28610 ; https://www.medicines.org.uk/emc/medicine/21177 ; https://www.medicines.org.uk/emc/product/4161/smpc
• [21] U.S. National Library of Medicine. DailyMed: Orlistat prescribing information, fat-soluble vitamin supplements and analogues. https://dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/drugInfo.cfm?setid=f81dfaeb-46d5-47ce-9ef6-19259f5ac61c
• [22] World Health Organization. Vitamin A supplementation: treatment of measles, xerophthalmia and malnutrition. https://www.who.int/teams/immunization-vaccines-and-biologicals/essential-programme-on-immunization/integration/linking-with-other-health-interventions/vitamin-a
• [23] D’Souza RM, D’Souza R. Vitamin A for treating measles in children. Cochrane Database Syst Rev. 2002;(1):CD001479. PMID: 11869601. doi:10.1002/14651858.CD001479. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11869601/
• [24] European Parliament and Council. Regulation (EC) No 1924/2006 on nutrition and health claims made on foods. Official Journal of the European Union. https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2006/1924/oj?locale=nl